(een website met reisverslagen en foto's)

Verslag: Ruta Maya
(Mexico, Guatemala, Honduras, Belize)

Honduras

Vlag hondurasHonduras is het op twee na grootste land van Midden-Amerika. Het is overwegend bergachtig. Het land grenst in het westen aan Guatemala, in het zuidwesten aan El Salvador en in het oosten aan Nicaragua. In het noorden wordt het land begrenst door de Caribische zee en in het zuiden door de Golf van Fonseca, een deel van de Grote Oceaan. In het westen van het land liggen de historische ruïnes van Copán, overblijfselen van de maya-cultuur die echter al over haar hoogtepunt heen was toen in 1522 de eerste Spanjaarden voet aan wal zetten.

Geschiedenis

Honduras vormde de zuidoostelijke punt van het Indiaanse Maya-rijk, dat zich via Guatemala tot de stad Copán in West-Honduras naar het zuiden uitstrekte. Deze grootse Indiaanse Maya-beschaving was in 1502, toen Christoffel Columbus op Hondurees grondgebied voet aan wal zette, reeds verdwenen. Nadat het verzet van de Lenca indianen was gebroken, koloniseerden de Spanjaarden Honduras. Het omgekomen Lenca-hoofd, Lempira, leeft echter nog altijd voort als volksheld. De nationale munt is naar hem vernoemd. In 1821 bereikte Honduras, gelijk met de rest van Midden-Amerika, de onafhankelijkheid van Spanje, waarna Honduras zich aansloot bij de Midden-Amerikaanse federatie. Ten gevolge van een boerenopstand in 1839 brak deze federatie echter al snel uiteen in vier afzonderlijke staten, waaronder Honduras. Tot in de jaren zeventig van de negentiende eeuw volgden burgeroorlogen en onrust elkaar op. In 1876 werd ten slotte, met de hulp van de andere Midden-Amerikaanse Staten, de liberale Marco Aurelio Soto tot president benoemd. Vanaf eind 19e eeuw werden de eerste ‘bananenconcessies’ afgegeven, veelal aan bedrijven uit de Verenigde Staten, waarna een periode van relatieve politieke en economische stabiliteit volgde.

Aan deze periode kwam een einde in de jaren dertig van de twintigste eeuw. De periode 1932-1980 werd gekenmerkt door militaire coups en dictatoriaal bestuur. De politieke strijd werd voornamelijk tussen twee partijen gestreden, de Partido Nacional (PN) en de Partido Liberal (PL). De door het leger gesteunde PN (Tiburcio Carias Andino, van 1933-1949, Juan Manuel Galvez, van 1949 tot 1957) en het leger zelf (Generaal Oswaldo López Arellano, van 1965-1975), leverden in deze periode de opeenvolgende presidenten. Sinds 1980 heeft Honduras weer een burgerregering. In het begin van de jaren tachtig had het leger echter nog veel politieke invloed en politieke tegenstanders werden op grote schaal onderdrukt. De President had een meer ceremoniële taak. Daarnaast had de democratie het zwaar te verduren door ondermeer de economische crisis en de door de VS gefinancierde Contra-oorlog in Nicaragua (de aanvallen op Nicaragua vonden plaats vanuit Honduras). Eind jaren tachtig nam de macht van het leger langzaam af, onder meer onder internationale druk van onderzoeken naar mensenrechtenschendingen en corruptie. Hierdoor nam de politieke macht van de President toe. Het leger valt nu volledig onder de politieke macht van de President.

Geografie

Honduras is een middelgroot land met een oppervlakte van 112.088 vierkante kilometer. Dat is bijna drie keer zo groot als Nederland. Het meest opvallende aspect in het Hondurese landschap zijn de bergen en bergketens die driekwart van het landoppervlak beslaan. De bergen en heuvels variëren in hoogte van 300 tot 2865 meter met als hoogste top de Cerro Las Minas. Meer dan de helft van het land ligt op meer dan zeshonderd meter hoogte. Vlaktes zijn er alleen langs de kust en in de valleien van de rivieren. De twee belangrijkste rivieren in Honduras zijn de Ulúa en de Coco. Het Yojoameer is het grootste van het land en heeft in de buurt diverse natuurlijke baden en een waterval.

In Honduras zijn er ook veel bossen. Maar liefst 37 procent van het land is bebost. Dit zijn zowel dennenbossen als bijvoorbeeld mangrovebossen en tropische regen- en nevelwouden. Helaas is ontbossing aan de orde van de dag. Honduras zal over twintig jaar één grote woestijn zijn, als de ontbossing in dit tempo doorgaat. Om dit enigszins tegen te gaan, worden steeds meer natuurgebieden in Honduras uitgeroepen tot Nationaal Park.

Klimaat

Honduras is een land met een tropisch klimaat met een regenseizoen (winter) en een droog seizoen (zomer). In het algemeen, vooral in het westen en zuiden van het land, zijn mei t/m november de regenmaanden. Het kan er heftig regenen voor ongeveer een uur en meestal in de middag. Deze korte regenbuien zorgen voor een verfrissende afkoeling. Het regenseizoen begint later aan de noordkust en de Bay Islands, zo rond september t/m december.

De temperaturen verschillen niet veel in de 2 seizoenen, wel per gebied. In de bergen is het het koudste door de hoge ligging, zo tussen de 16°C en 20°C. Tegucigalpa ligt een stuk lager, hier ligt de gemiddelde temperatuur tussen de 24°C en 29°C. Het is vochtig en een stuk warmer aan de Pacifische en Caribische kust met temparaturen tussen de 28°C en 32°C in het droge seizoen en 3°C warmer in het regenseizoen.

Bevolking

Gegevens omtrent bevolkingsaantallen verschillen. Cijfers geven aan dat Honduras een bevolkingsomvang van 5 miljoen tot 7 miljoen heeft, en meestal gaat men uit van het gemiddelde. De verschillen worden veroorzaakt door verschillen in de telmethode. Sommige tellingen gaan uit van het aantal ingeschrevenen in het bevolkingsregister, terwijl andere tellingen ook rekening houden met mensen die niet zijn ingeschreven in het bevolkingsregister. Onder de arme delen van de bevolking komt het vaak voor dat kinderen niet worden ingeschreven, omdat dit in Honduras lange tijd meer nadelen dan voordelen opleverde. Ten tijde van de dictatoriale regimes was het vaak veiliger om onvindbaar te zijn voor de overheid, iets waar tot in de jaren negentig nog rekening mee werd gehouden door de bevolking. Bovendien levert ingeschreven zijn in het bevolkingsregister onaangenaamheden op zoals het moeten betalen van belastingen.

De bevolking van Honduras besst in hoofdlijnen uit de volgende bevolkingsgroepen:

Ladino’s
Ladino’s zijn afstammelingen van de Spanjaarden. In Honduras wonen bijna geen “pure” Spanjaarden, maar er heeft grootscheepse vermenging plaatsgevonden tussen Spanjaarden en indiaanse bevolkingsgroepen. De taal van de Ladino’s is de taal van Honduras; Spaans.

Indígena’s
Indianen wonen voornamelijk in La Mosquitia, een slecht toegankelijke regio in het grensgebied met Nicaragua. De grootste groep zijn de Miskito indianen. Zij wonen in dorpjes van kleine houten huisje op palen, aan de kust. De voornaamste voedselbron bestaat dan ook uit vis. Miskito indianen verlaten hun gebied maar zelden. In La Mosquitia wonen ook de Pech-indianen. Zij hebben zich meer in het binnenland langs de rivieren gevestigd, en hun behuizing beperkt zich traditioneel tot een verhoogde vloer en dak van bamboe, met soms één of twee schutten tegen de wind.

De Lenca’s waren oorspronkelijk de grootste indianengroep in Honduras. Zij zijn grotendeels opgegaan in de Ladino’s, maar in sommige dorpen in het binnenland claimen de bewoners dat zij nog originele Lenca’s zijn. Ook de Maya's hebben zich sterk vermengd met de andere bevolkingsgroepen. In de omgeving van Copán zijn nog enkele afstammelingen van Maya's te vinden, die tegenwoordig Chortí indianen genoemd worden. Hun taal en cultuur is die van de Ladino’s. In Guatemala bevinden zich nederzettingen waar de Chortí taal en cultuur bewaard zijn gebleven.

Andere indianengroepen in Honduras zijn de Payas en de van oorsprong nomadische Hicaques.

Garífunas
Garífunas (het officiële meervoud “Garinagu” wordt nooit gebruikt) zijn een volk dat langs de hele noordkust van Honduras woont. Zij zouden afstammen van Afrikaanse slaven die naar Amerika werden verscheept. Het schip leed schipbreuk en de overlevenden vestigden zich op het eiland St. Vincent. De Engelsen, die het eiland in bezit hadden, verscheepten ze vervolgens naar Roatán, voor de kust van Honduras. Uit eigen beweging vertrokken ze toen naar het vasteland, waar ze zich over de Caribische kust van Centraal-Amerika verspreidden met een grote concentratie in Honduras. De taal van de Garífunas is het Garífuna, een mengsel van Afrikaanse talen, Spaans en Engels. Garífunas wonen traditioneel in hutten van palmbladeren op het strand, waar ze leven van visvangst. Langzamerhand vestigen Garífunas zich ook in de steden, met name in San Pedro Sula en La Ceiba.

Eilanders
Op de drie Baai Eilanden Utila, Roatán en Guanaja wonen nakomelingen van de Engelsen, die zich daar gevestigd hebben toen de eilanden in Engels bezit waren. In tegenstelling tot de andere etnische minderheden gaat het deze eilanders economisch beter dan de rest van de Hondurese bevolking. Zij verklaren dit uit het feit dat zij Engels spreken, waardoor ze eerder worden aangenomen op internationale vrachtschepen en meer van de wereld zien en begrijpen dan de Spaanssprekenden.

De oudere eilanders hebben inderdaad op vrachtschepen het grootste deel van de wereld bereisd. De relatieve welvaart op de eilanden zou ook veroorzaakt kunnen worden doordat de eilanden de enige locatie in Honduras zijn die door toeristen in Centraal-Amerika hoog op het prioriteitenlijstje worden gezet. Het toerisme is tegenwoordig dan ook de belangrijkste bron van inkomsten op de Baai Eilanden. Traditioneel wordt er op de eilanden geleefd van (harpoen-)visserij.

Economie

Honduras was jarenlang het prototype van een 'bananenrepubliek'. Het land was in de jaren '20 en '30 's werelds grootste exporteur van bananen.Nog steeds bestaat een kwart van de export uit banenen, maar het meeste geld wordt verdient met koffie. Honduras is een van de armste landen in Centraal Amerika, 32 % van de bevolking is dan ook analfabeet, en is economisch zeer afhankelijk van de Verenigde Staten. Veel mensen leven van producten de ze zelf verbouwen; maïs, bonen en rijst. In kleine bedrijfjes worden meubels, textiel, schoenen, chemische producten en cement gemaakt.

Honduras

Ga naar:
Op alle foto's rust auteursrecht en voor ieder gebruik is naamsvermelding en toestemming verschuldigd.