Kampie.info

Reisverslag Japan



Het shintoïsme

Het shintoïsme (Japans: 神道) of shinto is de oorspronkelijke religie van Japan. Het woord is een combinatie van twee Chinese karakters (神道) en betekent "de weg der goden". Het shintoïsme is een animistisch geloof waarin alles een ziel heeft. Alles heeft een kami. Het begrip 'kami' wordt vaak aangeduid als god(heid), maar dit is geen goede vertaling. Kami betekent 'hogere macht' en staat voor een groot scala aan natuurgeesten. Binnen het shintoïsmekan dit onder andere een bijzonder mens of een voorouder zijn. Sommige kami zijn plaatselijk, dat wil zeggen de geesten die bij een bepaalde plek horen, terwijl anderen vereenzelvigd worden met grotere objecten en verschijnselen in de natuur. Amaterasu, bijvoorbeeld, is de Zonnegodin.

De kern van het shintoïsme
Shinto - oftewel ´de weg der goden´ - is de oudste godsdienst van Japan. Het shintoïsme is een moeilijk uit te leggen religie door haar complexiteit. Het is aan de ene kant een sterk ontwikkelde natuurgodsdienst (animisme), die diep verankerd is in de Japanse maatschappij. Maar het is ook een ideologie die nog niet zo lang geleden misbruikt werd om het toenmalige Japanse militarisme te rechtvaardigen. Ook heeft het shintoïsme ook tegenwoordig nog een sterke invloed op de zogeheten "Nieuwe religies" in het naoorlogse Japan. Tenslotte is er altijd veel wederzijdse beïnvloeding geweest tussen het shintoïsme en het boeddhisme.

Kami
Het belangrijkste uitgangspunt van het shintoïsme is dat kami (hogere machten) heersen over alles in de natuur. En met alles wordt hier ook alles bedoeld. Dus niet alleen alles van leeft op aarde, maar kami heersen ook over alles wat niet leeft. De vele kami (belangrijke en minder belangrijke) worden vereerd in de talrijk aanwezige heiligdommen (jinja's) op heuvels en langs wegen.

Een klein gebied dat wordt bewoond door een kami wordt begrenst door een shimenawa, een strooien koord met daaraan witte papieren strookjes. Bij een groter gebied wordt de ingang aangegeven met een torii, een toegangspoort waarvan de vorm doet denken aan de Griekse letter pi. Torii poorten zijn de toegang tot het terrein van een heiligdom. Vaak zijn de gemaakt van vermiljoen (rood) geschilderd hout, maar ze kunnen ook gemaakt zijn van beton of steen. De bovenkant van een torii worden altijd gevormd door twee horizontale balken.

Het Japanse landschap staat vol met torii en shimenawa zie je vaak om stammen van oude bomen of een grillig gevormde rots.

Wedergeboorte
Aanhangers van het shintoïsme geloven in een ziel (tamashii) die doorleeft na de dood en in de wedergeboorte van overledenen in deze wereld.

Shinto-rituelen
Het reinigen van lichaam en geest - bedoeld om kwade kami uit te drijven en om mensen in harmonie te laten zijn met de natuur - staat centraal bij shinto-rituelen. Veel gebruikte reiniggingmiddelen bij shinto-rituelen zijn rijstwijn (sake) en zout. Deze aandacht voor reinheid is - als je weet waar je naar moet kijken - ook goed zichtbaar in het dagelijkse leven van Japanners. Zo staan bij veel restaurant zoutkegeltjes bij de ingang om onreine elementen en kwade geesten buiten de deur te houden.